Thursday, December 17, 2020

पाठ ८० वा - व्यंजनसंधी भाग २

पाठ ८० वा - व्यंजनसंधी भाग


नियम ४) अनुनासिकाखेरीज कोणतेही वर्गीय व्यंजन पदांती आले त्यापुढे अनुनासिक असेल तर पूर्वीच्या व्यंजनाबद्दल त्याच वर्गातील तिसरे व्यंजन किंवा विकल्पाने अनुनासिक येते.


उदा.

 सम्यक् + नास्ति 

= सम्यग्नास्ति / सम्यङ्नास्ति


शरद् + मनोहरा

= शरद्मनोहरा / शरन्मनोहरा


खलील संधी करा.

) षट् + मासा: 

) चिरात् + निर्मितम्

) ककुभ् + मनोहारिता


उत्तरे


षट् + मासा: = षड्मासा: / षण्मासा:

चिरात् + निर्मितम् = चिराद्निर्मितम् / चिरान्निर्मितम्

ककुभ् + मनोहारिता = ककुब्मनोहारिता / ककुम्मनोहारिता





वैकल्पिक जश्त्व किंवा चर्त्व संधी

नियम ) अनुनासिकाखेरीज कोणतेही वर्गीय व्यंजन पदाच्या शेवटी असेल आणि त्यापुढे कोणताही वर्ण नसेल तर पूर्वीच्या व्यंजनाबद्दल त्याच वर्गातील पहिले किंवा तिसरे व्यंजन येते.


उदा. 

मरुत् - मरुत्/ मरुद्

शरद् - शरत् / शरद्

समिध् - समित् / समिद्

ककुभ् - ककुप् / ककुब्



 

) श्चुत्व संधी. श्चु म्हणजे श् आणि चवर्गातील च्, छ्, ज्, झ्, ञ् ही व्यंजने.

नियम - स् किंवा वर्गातील कोणत्याही व्यंजनापुढे श् आणि चवर्गातील कोणत्याही व्यंजनांशी योग आला असता स् किंवा तवर्गातील व्यंजनांच्या ऐवजी श् किंवा चवर्गातील त्याच क्रमांकाचे व्यंजन येते.

 

उदा.


)  अकथयत् +

= अकथयच् +

= अकथयच्च


) सुहृद् + जयति

= सुहृज् + जयति

= सुहृज्जयति


==================


स्वाध्याय


खालील संधी करा.

) अकथयत् + जनान्

) सत् + चरितम्त् 

) विद्वत् + जड:

) सुहृद् + जयति

) अरीन् + जयति



उत्तरे


खालील संधी करा.

) अकथयत् + जनान् = अकथयज्ज्नान्

) सत् + चरितम् = सच्च्रितम्

) विद्वत् + जड: = विद्वज्जड:

) सुहृद् + जयति = सुहृज्जयति

) अरीन् + जयति = अरीञ्जयति

" पाठ ८० वा - व्यंजनसंधी भाग २ " या Audio साठी खाली क्लिक् करा : 


[ Right click to 'save audio as' for downloading Audio ]
  


x

No comments:

Post a Comment

पाठ १२१ वा - स्वयं अध्ययनासाठी सुभाषिते

पाठ   १२१   वा  -  स्वयं अध्ययनासाठी सुभाषिते १ ) अश्वं नैव गजं नैव व्याघ्रं नैव च नैव च ।   अजापुत्रं बलिं दद्यात् देवो दुर्...